Minder fouten door technologie?

3D kaartplotters, GPS positie op de meter nauwkeurig, 3D dieptemeters, AIS, waterdichte smartphones en tablets met ingebouwde GPS en handige Apps, integratie van alle systemen op 1 scherm recht voor je neus op de stuurkolom in de kuip met allerlei alarmen als er gevaar dreigt voor vastlopen, aanvaringen, lege accu, etc... Soms lijkt het wel of je aan boord een computerspel aan het spelen bent. Alle revolutionaire technologische ontwikkelingen zijn op zich een prima ontwikkeling, maar mijn vraag blijft toch: "Waren er de laatste jaren ook minder KNRM reddingsacties veroorzaakt door een navigatiefout?"

Van veel technieken had ik in de beginperiode van mijn zeilcarrière nog nooit gehoord en zo oud ben ik nou ook weer niet. Tijdens mijn eerste oversteken van de Noordzee zat er een voorloper van de GPS beneden bij de kaartentafel. Je voer gewoon op je kompas, dieptemeter en je log en keek gewoon om je heen, naar het water, boeien, vuurtorens, de kustlijn... Heerlijk! Het liefste vaar ik nog steeds op die manier.

Anyway, om antwoord te vinden op mijn vraag ben ik eens in de jaarverslagen van de KNRM gaan kijken van de laatste 10 jaar. Wat blijkt?

Er is geen duidelijke dalende lijn waar te nemen, maar eerder een stijgende lijn. Dat kan overigens ook komen doordat er meer schepen op het water zijn of zijn er soms meer stormen? Volgens mij is dat niet zo maar wie zal het zeggen. Maar een daling in navigatiefouten die evenredig afneemt met de revolutionaire technologische ontwikkeling in navigatiemiddelen, zie ik niet terug in de cijfers.

Bron: KNRM

Naar mijn mening heeft dit te maken met het volgende.

Ten eerste geven deze super mooie apparaten een misplaatst gevoel van veiligheid. Zeilers denken namelijk dat het niet meer nodig is om echt te leren navigeren, omdat ze denken 100% te kunnen vertrouwen op hun kaartplotter, AIS, RADAR, etc. Ik kan u verzekeren, dat dat (nu nog steeds) niet mogelijk is. Op de meest kritieke momenten, bijvoorbeeld bij het 's nachts aanlopen van een haven waar de stroming rond de rotsen giert, heb ik meegemaakt dat de GPS positie helemaal niet klopte met de digitale zeekaart op die plotter, of dat de stroom aan boord uitviel, dat het GPS signaal werd verstoord door straling vanaf de wal, of wat dan ook. Als u op dat moment niet probleemloos kunt overschakelen op de "ouderwetse" navigatie met een papieren zeekaart en kompas, dan kan het heel snel misgaan.

Bovendien is de techniek ontzettend foutgevoelig, denk aan het vergeten in te zoomen op de plotter, waardoor een ondiepte niet zichtbaar was die u op een papieren zeekaart met geen mogelijkheid over het hoofd had gezien.

Ten derde, nemen schippers meer risico's door deze technologische verbeteringen. De AIS geeft bijvoorbeeld precies aan of je voor een zeeschip langs kunt, met hoeveel meter ruimte tussen beide schepen. Iets wat met het blote oog moeilijk te zien is. Een super systeem dat AIS. Maar zeezeilers varen daarmee eerder voor enorme zeeschepen langs, iets wat ze zonder AIS, dus met de ouderwetse aanvaringspeiling met handkompas, nooit zouden doen. Een ander voorbeeld is het misplaatste vertrouwen in de kaartplotter, waardoor zeilers tussen zandbanken doorvaren alsof Navionics een 100% garantie heeft afgegeven op de dieptes in hun digitale zeekaarten. En nog schelden ook als ze vastlopen op een plek waar het volgens hun Navionics App net diep genoeg had moeten zijn. Zo werkt het gewoon niet, want zandbanken verschuiven continue. Vaar dus liever bewust op een dieptelijn, dan op de kaartplotter.

Ben ik tegen technologische ontwikkelingen? Nee natuurlijk niet. Maar ik vaar gewoon, zoals we al eeuwen doen, met kompas, dieptemeter en log en ik kijk om mij heen naar het water, de kust, boeien en bakens . Echt, zo moeilijk is dat allemaal niet. Gebruik de technologie als extraatje, maar niet als leidende manier van navigeren.

Om uw bezoek aan onze website nóg makkelijk en persoonlijker te maken zetten we cookies (en daarmee vergelijkbare technieken) in.
Meer informatie Ok